I. Vấn đề về thuế, phí, lệ phí
1. Báo Công thương (6/9) có bài “Bộ Tài chính bác đề nghị trợ cấp 1.000 USD khi mua xe điện”; Báo VTV.vn; Đầu tư (7/9) có bài “Bộ Tài chính bác đề nghị trợ cấp 1.000 USD khi mua ô tô điện”; Giao thông (7/9) có bài “Kiến nghị loạt chính sách cho xe điện, Bộ Tài chính nói gì?” cho biết: Liên quan đến các kiến nghị của Bộ GTVT đề xuất có chính sách ưu đãi thuế nhập khẩu xe ô tô điện, Bộ Tài chính cho biết đã báo cáo Thủ tướng Chính phủ, Chính phủ đề xuất không điều chỉnh giảm thuế suất thuế NK ưu đãi đối với các dòng xe điện nguyên chiếc.
Theo Bộ Tài chính, việc đặt vấn đề miễn thuế hoặc giảm thuế nhập khẩu đối với xe ô tô điện nguyên chiếc như kiến nghị của một số DN sẽ ảnh hưởng đáng kể đến các DN sản xuất, lắp ráp xe ô tô điện trong nước, gây áp lực lên hạ tầng giao thông và làm giảm nguồn thu NSNN.
Bộ Tài chính đề nghị Bộ GTVT bỏ các đề xuất về việc bổ sung các chính sách ưu đãi miễn, giảm thuế nhập khẩu đối với sản xuất, lắp ráp xe ở tô điện, pin xe điện, nhập khẩu xe ô tô điện tại dự thảo báo cáo mà chỉ nên đề xuất theo hướng tiếp tục tổ chức thực hiện tốt các chính sách ưu đãi về thuế, phí, lệ phí đối với ô tô điện đã được ban hành.
2. Báo Thanh niên (7/9) có tin “Đã lỗi thời, sao vẫn phải chờ” cho biết: Đó là câu hỏi và cũng là bức xúc của rất nhiều người khi việc sửa đổi luật Thuế TNCN phải đợi tới tận năm 2026. Nghĩa là người đóng thuế sẽ tiếp tục gánh mức thuế đã lỗi thời thêm hơn 3 năm nữa, trong bối cảnh kinh tế vẫn hết sức khó khăn. tình trạng sa thải lao động vẫn tiếp diễn khi đơn hàng chưa hồi phục điều này dẫn đến nghịch cảnh, lương không đủ sống nhưng vẫn phải đóng thuế.
Về nguyên lý thì giảm thuế, người làm công ăn lương có thêm chút thu nhập sẽ khiến họ đỡ phải chắt bóp chi tiêu, từ đó tăng sức mua, kích thích sản xuất, doanh nghiệp hoạt động hết công suất cũng đóng góp nhiều hơn vào phục hồi kinh tế và ngân sách thu cũng thu về nhiều hơn. Thực ra là bỏ con tép, bắt con tôm chứ cũng không mất đi đâu. Chứ đã lỗi thời còn phải chờ tới hơn 3 năm sau mới điều chỉnh thì thuế TNCN đi ngược với tinh thần "khoan sức dân" của chính sách thuế nói chung.
3. Diễn đàn doanh nghiệp (7/9) có bài “Vụ 7 năm chưa được hoàn thuế tại Vĩnh Phúc: Chuyển Bộ trưởng xem xét, giải quyết” cho biết: Liên quan đến vụ việc Công ty Thủ Đô khốn khổ vì 7 năm chưa được hoàn thuế tại tỉnh Vĩnh Phúc, mới đây, Ban Dân nguyện của UBTVQH đã có văn bản chuyển đơn đề nghị hoàn thuế VAT của Công ty Thủ Đô ở Vĩnh Phúc đến Bộ trưởng Bộ Tài chính để xem xét, chỉ đạo giải quyết theo thẩm quyền.
Ban Dân nguyện đã tiếp và nhận được đơn thư của Công ty CPTM và Đầu tư công nghiệp Thủ Đô (Công ty Thủ Đô) khiếu nại việc Cục Thuế tỉnh Vĩnh Phúc không thực hiện hoàn thuế VAT với tổng số tiền hơn 44 tỷ đồng với các hồ sơ đề nghị hoàn thuế kỳ thứ 6,7,8,9 (từ tháng 5/2015 đến tháng 4/2019) cho Công ty Thủ Đô theo đúng quy định pháp luật về hoàn thuế VAT.
Theo Cty Thủ Đô, hồ sơ đề nghị hoàn thuế đã được Cơ quan Thuế thanh tra; Công an tỉnh Vĩnh Phúc xác minh, làm rõ; vụ việc cũng đã được Viện KSND tỉnh Vĩnh Phúc thực hiện kiểm sát và ban hành thông báo trả lời việc không khởi tố hình sự đối với vụ việc trên là có căn cứ, đúng quy định của pháp luật.
Đồng thời, Công ty Thủ Đô đã thực hiện đầy đủ, trình tự, thủ tục hoàn thuế GTGT đối với các bộ hồ sơ theo quy định tại khoản 3 Điều 19 của Thông tư quy định về thủ tục hoàn thuế GTGT và Điều 20 quy định về nơi nộp thuế.
Đáng nói, sau những phán quyết của Tòa án, mặc dù Cục Thuế tỉnh Vĩnh Phúc liên tục khẳng định đã thực hiện thi hành án, tuy nhiên, thay vì giải quyết việc hoàn thuế cho DN, cơ quan này lại ban hành các Quyết định yêu cầu thực hiện lại các quy trình kiểm trước hoàn sau đối với các hồ sơ đề nghị hoàn thuế của Công ty Thủ Đô. Trong khi, các quy trình kiểm tra đối với các hồ sơ đề nghị hoàn thuế này đã được đơn vị này thực hiện từ trước đó (Bản án số 546/HC-PT đã nêu chi tiết việc tiếp nhận và xử lý các bộ hồ sơ đề nghị hoàn thuế GTGT lần thứ 6,7,8,9 của Cục Thuế tỉnh Vĩnh Phúc).
Việc đã có các căn cứ cụ thể đối với hồ sơ hoàn thuế của Công ty Thủ Đô, quá trình xác mình cũng đã có văn bản phản hồi kéo dài hơn 7 năm mà Cục Thuế tỉnh Vĩnh Phúc vẫn ra Quyết định kiểm tra trước hoàn thuế, liệu có đang “đi ngược” chỉ đạo? Đến bao giờ thì đơn vị này thực hiện hoàn thuế cho doanh nghiệp?
II. Vấn đề về trái phiếu doanh nghiệp
4. Báo Diễn đàn doanh nghiệp (6/9) có bài “Mừng-lo trái phiếu doanh nghiệp” cho rằng: Sự hồi sinh của thị trường TPDN đang có xu hướng mạnh dần lên trên nhiều bình diện. Tuy nhiên, còn đó nhiều nỗi lo khi nhiều DN không đại chúng, không niêm yết, không công bố thông tin nhưng vẫn huy động hàng nghìn tỷ đồng TPDN. Chúng ta vui mừng vì thị trường hồi sinh nhưng lại chớm lo khi thị trường lại chứng kiến vòng lặp lại rủi ro của quá khứ mà hệ lụy vẫn đang diễn ra với các công ty “công cụ”, “sân sau” huy động vốn cho các tập đoàn lớn.
5. Báo Diễn đàn doanh nghiệp (6/9) có bài “Áp lực đáo hạn trái phiếu cuối năm” cho biết: Nghị định số 08/2023/NĐ-CP; Thông tư số 03/2023/TT-NHNN sẽ hết hiệu lực cuối năm nay. Do đó, các DN, nhà đầu tư, ngoài nhóm ngân hàng có vị thế, cần chuẩn bị cho việc đáp ứng các tiêu chuẩn mới nếu không có quy định mới nào khác cho phép kéo dài các quy định tại các văn bản pháp lý nói trên. Theo dữ liệu của Hiệp hội thị trường trái phiếu Việt Nam, trong phần còn lại của năm 2023, tổng giá trị trái phiếu sẽ đến hạn là 115.831 tỉ đồng. Trong đó, 48,11% giá trị trái phiếu sắp đáo hạn thuộc nhóm bất động sản với gần 55,734 tỉ đồng, theo sau là nhóm ngân hàng với 23,111 tỉ đồng. Các con số này không chỉ tạo áp lực thanh toán mà sẽ “lũy kế” áp lực thanh toán lên nhiều hơn, ở những doanh nghiệp đã khất nợ trái chủ khi trái phiếu đến hạn trong những tháng qua.
III. Vấn đề về hải quan
6. Báo Diễn đàn doanh nghiệp (6/9) có bài “Bế tắc” xe quà biếu, quà tặng” nêu vấn đề: Khi các Bộ nhường nhau quyền quản lý đã tạo ra khoảng trống pháp lý, khiến nhập khẩu ô tô quà biếu, quà tặng bị tắc đường về Việt Nam suốt cả năm qua. Không chỉ có xe quà biếu, quà tặng mà cả xe mẫu của các DN nhập về phục vụ cho phát triển sản phẩm mới hay trưng bày và xe NK theo hình thức tài sản di chuyển của các cá nhân cũng gặp nguy cơ ách tắc.
Trước đó, DN kiến nghị về khó khăn, vướng mắc trong việc xin cấp phép nhập khẩu ô tô là hàng quà biếu, quà tặng, ngày 22/8/2023, Văn phòng Chính phủ có văn bản trả lời kiến nghị. Theo đó, Phó Thủ tướng chỉ đạo Bộ Công thương khẩn trương chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính và các cơ quan liên quan xây dựng chính sách quản lý xe ô tô nhập khẩu, tạm nhập khẩu không nhằm mục đích thương mại, báo cáo Chính phủ trong quý 3/2023, theo đúng chỉ đạo của lãnh đạo Chính phủ tại Thông báo số 19/TB-VPCP ngày 23/5/2023.
Bộ Tài chính chủ trì, phối hợp với Bộ Công thương và các cơ quan liên quan xem xét kiến nghị của doanh nghiệp gửi kèm phiếu chuyển đơn của ĐQBH Lê Thanh Vân, về việc thủ tục thông quan với các xe đã về đến cảng hoặc xe đã xuống tàu trước thời điểm ban hành Thông tư số 45/2022/TT-BTC ngày 27/7/2022, để xử lý theo thẩm quyền và đúng quy định của pháp luật; có văn bản thông báo kết quả xử lý cho ĐBQH Lê Thanh Vân trước ngày 15/9/2023.
7. Báo điện tử Công an nhân dân (6/9) có bài “Hải quan Việt Nam tạo động lực mới cho doanh nghiệp phục hồi và bứt phá”, Báo điện tử Chính phủ (7/9) có bài “Hải quan và doanh nghiệp tăng tương tác để mang lại hiệu quả”, Báo Tuổi trẻ (7/9) có tin “Sẽ thêm doanh nghiệp được ưu tiên khi xuất nhập khẩu”, Báo Nhân dân (6/9) có bài “Ngành hải quan nỗ lực cải cách, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp”, dangcongsan.vn (7/9) có bài “Ngành Hải quan đồng hành tạo động lực cho doanh nghiệp phục hồi và bứt phá” cho biết: Ngày 6/9, Tạp chí Hải quan tổ chức Diễn đàn thường niên Hải quan - Doanh nghiệp năm 2023 nhằm ghi nhận sự đánh giá của cộng đồng doanh nghiệp vào quá trình cải cách, hiện đại hóa hải quan; xây dựng văn hóa tuân thủ pháp luật về hải quan của doanh nghiệp góp phần thúc đẩy hoạt động tạo thuận lợi thương mại và logistics phát triển.
Phát biểu tại diễn đàn, Phó Chủ tịch VCCI Hoàng Quang Phòng khẳng định, sự tương tác giữa ngành hải quan và doanh nghiệp có ý nghĩa quan trọng và không thể thiếu trong công tác gác cửa của dòng chảy thương mại để bảo đảm sự thông quan tốt hơn cho hàng hóa của Việt Nam ra thế giới và hàng hóa phục vụ sản xuất được nhập khẩu về Việt Nam.
Thông tin tại diễn đàn, ông Nguyễn Sỹ Hoàng, Phó Cục trưởng Cục kiểm tra sau thông quan cho biết, Tổng cục Hải quan sẽ đề xuất Chính phủ sửa nghị định theo hướng tất cả doanh nghiệp tham gia chuỗi cung ứng đều có thể trở thành doanh nghiệp được ưu tiên khi đáp ứng các điều kiện. Đến nay cả nước có 73 doanh nghiệp ưu tiên, chiếm 36% tổng kim ngạch xuất nhập khẩu của cả nước.
IV. Vấn đề về chứng khoán
8. Báo Lao động (7/9) có tin “HOSE giữ nguyên diện cảnh báo với cổ phiếu của Hoàng Anh Gia Lai”, tinnhanhchungkhoan.vn (5/9) có tin “Cổ phiếu Hoàng Anh Gia Lai (HAG) tiếp tục nằm trong diện cảnh báo” thông tin: Ngày 5/9, HOSE đã quyết định giữ nguyên diện cảnh báo đối với cổ phiếu HAG (Công ty HAGL, mã HAG) theo quyết định ngày 7/10/2022. Lý do được HOSE đưa ra do lợi nhuận sau thuế chưa phân phối tại thời điểm 30/6/2023 là âm 2.959,49 tỷ đồng trên Báo cáo kiểm toán bán niên năm 2023, cổ phiếu HAG chưa đáp ứng quy chế niêm yết và giao dịch chứng khoán.
V. Vấn đề về DNNN
9. Báo Tiền phong (7/9) có bài “Cởi trói” đầu tư, kinh doanh vốn nhà nước ở doanh nghiệp” cho biết: Để tạo thuận lợi trong quản lý, sử dụng vốn nhà nước hiệu quả, Bộ Tài chính đề xuất sửa Luật Quản lý, sử dụng vốn nhà nước vào đầu tư, sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp (gọi tắt là Luật 69/2014) theo hướng trao quyền tự chủ trong đầu tư, kinh doanh vốn.
Theo ông Bùi Tuấn Minh, Cục trưởng Cục Tài chính doanh nghiệp (Bộ Tài chính), việc sửa đổi Luật 69/2014 dựa trên nguyên tắc cải cách mạnh mẽ thủ tục chính trong hoạt động quản lý và đầu tư vốn nhà nước tại doanh nghiệp. Tách bạch, phân định rõ chức năng đại diện chủ sở hữu tài sản, vốn nhà nước tại doanh nghiệp với chức năng quản lý nhà nước đối với mọi loại hình doanh nghiệp, chức năng quản trị của doanh nghiệp. Sửa đổi Luật 69/2014 được nhiều tập đoàn, tổng công ty nhà nước ủng hộ. Hướng sửa đổi như đề xuất sẽ giải quyết vướng mắc, tắc nghẽn lâu nay trong quá trình hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp; góp phần giúp doanh nghiệp nhà nước có quyền tự chủ hơn trong quyết định sản xuất kinh doanh, đầu tư dự án.
VI. Vấn đề về quản lý giá
10. Hà nội mới (7/9) có bài “Bình ổn mặt hàng thiết yếu” cho biết: Thời gian gần đây, người chăn nuôi lại như “ngồi trên đống lửa” khi mặt hàng thịt lợn có xu hướng giảm giá. Vấn đề càng trở nên cấp bách khi từ nay đến cuối năm, nhu cầu thịt lợn dự báo sẽ tăng cao.
Để bình ổn cả về nguồn cung cũng như giá của mặt hàng thiết yếu này, vấn đề quan trọng hiện nay là ngành Nông nghiệp cùng các địa phương cần bảo đảm các điều kiện phát triển ngành chăn nuôi lợn ổn định, bền vững; trong đó, chú trọng duy trì đàn lợn thương phẩm, đàn lợn giống và khả năng cung cấp nguyên phụ liệu đầu vào như thức ăn chăn nuôi, thuốc thú y…
11. Lao Động (7/9) có bài “Shipper ngao ngán khi giá xăng dầu tăng 6 lần liên tiếp”, Đại đoàn kết (7/9) có bài “Giảm áp lực từ tăng giá xăng” cho biết: Theo nhận định của các chuyên gia kinh tế, với việc giá xăng dầu liên tiếp tăng như thời gian vừa qua thì phải cẩn trọng theo dõi lạm phát. Lý giải về nguyên nhân tăng giá liên tiếp, liên bộ Tài chính, Công Thương cho biết do thị trường giá thế giới tăng cao mà nguồn dự trữ của Mỹ lại giảm mạnh.
Chuyên gia kinh tế - PGS.TS Đinh Trọng Thịnh cho rằng, việc giá xăng, dầu tăng mạnh ảnh hưởng lớn tới hoạt động vận tải, cũng như làm “đội” chi phí vận hành của các loại máy móc phục vụ sản xuất công, nông nghiệp sử dụng dầu diesel. Việc giá dầu tăng như vậy sẽ tác động rất lớn đến tăng trưởng sản xuất kinh doanh. Song quan trọng hơn là trong bối cảnh nền kinh tế và các doanh nghiệp nỗ lực phục hồi thì việc đảm bảo nguồn cung, không để đứt gãy nguồn cung là ưu tiên số một. Để hạn chế tác động từ giá xăng dầu tăng, cơ quan quản lý cần chủ động đảm bảo nguồn cung hàng hóa các mặt hàng thiết yếu, hàng hóa tiêu dùng đầy đủ. Hạn chế tối đa tình trạng giá cả “ăn theo” giá xăng, mà thậm chí còn tăng mạnh hơn giá xăng. Liên bộ Công Thương-Tài chính cần có sự theo dõi, xem xét sự tăng của giá xăng dầu nói chung, đặc biệt là mặt hàng dầu diesel vì nó liên quan trực tiếp đến sự tăng trưởng và phát triển sản xuất, kinh doanh.
12. Lao Động (7/9) có bài “Quỹ bình ổn xăng dầu là tiền của dân, tại sao đặt tại doanh nghiệp?” cho biết: Quỹ bình ổn xăng dầu từ tiền đóng góp của người dân, nhưng doanh nghiệp quản lý, điều này theo ông Vũ Vinh Phú - nguyên Phó Giám đốc Sở Thương mại Hà Nội (nay là Sở Công Thương) là không phù hợp; doanh nghiệp quản lý có thể dùng số tiền này vào mục đích khác.
Theo ông Phú, Quỹ bình ổn xăng dầu nhưng điều hành “không ổn” chút nào. Đặc biệt, quỹ này giao cho DN quản lý, họ sử dụng, hạch toán như thế nào rất ít người biết? Do vậy, không thể nào để Quỹ bình ổn giá xăng dầu tại DN. Bởi, tiền này là tiền của dân, doanh nghiệp quản lý có thể dùng số tiền này vào mục đích khác, như vậy không công bằng với người dân tham gia đóng góp vào Quỹ bình ổn xăng dầu.
Ngoài ra, một trong những điểm bất cập nữa là Quỹ bình ổn xăng dầu nằm ngoài ngân sách, không dùng ngân sách nhà nước, được doanh nghiệp trích lập và sử dụng nhưng mức trích lập, mức chi lại dựa trên quyết định của cơ quan quản lý Nhà nước là Bộ Công Thương. Tất cả những điều đó làm chậm thời gian khiến mỗi kỳ điều chỉnh giá xăng dầu Việt Nam không phù hợp với diễn biến tức khắc của thị trường thế giới.
Tác động tiêu cực của giá xăng dầu tăng cao không tính bằng việc tăng mấy nghìn đồng khi đi đổ xăng mà quan trọng là tính vào giá thành của doanh nghiệp, của hoạt động sản xuất, kinh doanh. Nếu không kiểm soát giá xăng dầu, chắc chắn sẽ ảnh hưởng tới chỉ số CPI, lạm phát.
VII. Vấn đề khác
Đại đoàn kết (7/9) có bài “Thách thức “tài chính xanh”” cho biết: Tại hội thảo “Tài chính xanh và thị trường tín chỉ carbon” diễn ra ngày 6/9 tại TP HCM, ông Vũ Đức Giang - Chủ tịch Hiệp hội Dệt may Việt Nam (VITAS) cho biết, 8 tháng đầu năm 2023, toàn ngành xuất khẩu được 26,3 tỷ USD, riêng tháng 8 là 3,6 tỷ USD. Một số chuyên gia cho rằng Bộ Tài chính, Bộ Tài nguyên và Môi trường cần đưa ra các tiêu chí, quy chuẩn về trái phiếu xanh để các nhà phát hành tuân thủ.
Theo ông Trương Văn Phước - Thành viên hội đồng tư vấn chính sách tiền tệ quốc gia, thị trường tài chính xanh quan trọng song không đơn giản để triển khai. Câu hỏi đặt ra hiện nay rất thiết thực, hàng xuất khẩu qua châu Âu, thị trường Hoa Kỳ đang đòi hỏi gì liên quan đến phát thải khí để giúp DN một cách thiết thực hơn. Những vấn đề này Bộ Tài chính, Bộ Công Thương, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, Bộ Giao thông vận tải... phải phác thảo thật sớm tạo điều kiện cho DN xuất khẩu.
Hữu Nghĩa
Theo Trang tin điện tử Bộ Tài chính
